Poniedziałek, 7 września Imieniny: Regina, Melchior, Domosława
Opoczno
Teraz Poniedziałek, 7 września 2026
Znani z miasta

Wiktor Biernacki — polski fizyk i popularyzator nauki

Kinga Jankowska • 3 min czytania

Wiktor Biernacki
Fot. autor nieznany · „Wiktor Biernacki foto (cropped)” · licencja Public domain · Wikimedia Commons · zdjęcie przeskalowane, kadr dopasowany do formatu strony.

Wiktor Biernacki był polskim fizykiem i popularyzatorem nauki, znanym z badań nad falami radiowymi oraz wczesnych zastosowań promieniowania rentgenowskiego. Działał jako wykładowca i autor podręczników fizyki.

Dane osobowe
Urodzenie30 stycznia 1869, Opoczno
Śmierć26 stycznia 1918, Moskwa
Zawódfizyk; popularyzator nauki
WykształcenieStudia: matematyka i fizyka, Warszawa; Uniwersytet Berliński
Rodzinażona Helena Żarska; syn i córka; brat Edmund Biernacki
Działalność naukowa
Specjalnośćbadania fal radiowych, radiologia
Pochówek
ProchyPowązki, kwatera 86, rząd 6, miejsce 25 (przeniesione 24 I 1929)

Wiktor Biernacki zajmował się fizyką teoretyczną i eksperymentalną oraz działalnością popularyzatorską. Pracował w warszawskich instytucjach naukowych i dydaktycznych, a także publikował podręczniki i tłumaczenia z zakresu fizyki.

Życiorys i wykształcenie

Był synem urzędnika Adolfa Poraj-Biernackiego i Joanny z Baranowskich. Uczęszczał do Męskiego Gimnazjum Rządowego w Kielcach, następnie studiował matematykę i fizykę w Warszawie. Kształcił się także w Pracowni Fizycznej Muzeum Przemysłu i Rolnictwa u Boguskiego oraz na Uniwersytecie Berlińskim u Kundta.

Od 1882 pełnił funkcję asystenta przy katedrze fizyki Uniwersytetu Warszawskiego. Prowadził wykłady i zajęcia w Szkole Mechaniczno‑Technicznej Wawelberga i Rotwanda, w Warszawskim Towarzystwie Politechnicznym, w Wyższej Szkole Rolniczej oraz w Instytucie Politechnicznym w Warszawie.

Prace naukowe, dydaktyka i popularyzacja

Jako jeden z pierwszych Polaków badał właściwości fal radiowych i był pionierem polskiej radiologii. Na spotkaniu Warszawskiego Towarzystwa Lekarskiego 18 lutego 1896 wygłosił wykład o promieniowaniu rentgenowskim, ilustrowany wykonanymi przez siebie zdjęciami.

W latach 1906–1907 wykładał fizykę na Wydziale Rolnym Towarzystwa Kursów Naukowych, a w 1913 prowadził wykłady dla inżynierów na Wydziale Technicznym tego Towarzystwa. Był członkiem Towarzystwa Naukowego Warszawskiego oraz uczestnikiem działalności Towarzystwa Kursów Naukowych w latach 1906–1909.

Wybrane publikacje

Przygotował i tłumaczył prace z zakresu fizyki i jej zastosowań. Do jego tytułów należą:

  • J. Tyndall, Sześć wykładów o świetle — przekład, Warszawa 1899
  • Nowe dziedziny widma: Promienie Röntgena. Promienie elektryczne. Telegrafia bez drutów, 1898
  • Fizika. Č. 2, Lekcii 2 kursa mechaničeskago, Varšava: Varšavskij Politechničeskij In-t, 1899
  • Kurs praktičeskoj fiziki: Zadači po optikě, Varšava 1903
  • Kurs praktičeskoj fiziki: Zadači po èlektričestvu i magnitizmu, Varšava 1904
  • Zwierciadełka żelazne otrzymane przez rozpylanie żelaza prądem, 1905

Rodzina i ostatnie lata

Był żonaty z Heleną Żarską; miał syna i córkę. Jego brat to Edmund Biernacki, także postać znana w kręgach naukowych. Zmarł w Moskwie w 1918 roku.

Jego prochy przeniesiono 24 stycznia 1929 na warszawskie Powązki, kwatera 86, rząd 6, miejsce 25.

Najczęstsze pytania

Czym wyróżniał się Wiktor Biernacki w nauce?
Był jednym z pierwszych Polaków badających właściwości fal radiowych oraz pionierem polskiej radiologii.
Gdzie i kiedy przedstawił wykład o promieniowaniu rentgenowskim?
Wygłosił wykład dla Warszawskiego Towarzystwa Lekarskiego 18 lutego 1896, ilustrowany wykonanymi przez niego zdjęciami.
Jakie instytucje naukowe były związane z jego pracą dydaktyczną?
Wykładał m.in. w Szkole Mechaniczno‑Technicznej Wawelberga i Rotwanda, w Wyższej Szkole Rolniczej, w Instytucie Politechnicznym i w Towarzystwie Kursów Naukowych w Warszawie.
Gdzie spoczywają prochy Wiktora Biernackiego?
Prochy przeniesiono 24 stycznia 1929 na warszawskie Powązki, kwatera 86, rząd 6, miejsce 25.

Źródło: Wikipedia (CC BY-SA)

Materiały na portalu są opracowywane przy wsparciu AI.

Kinga Jankowska

Nazywam się Kinga Jankowska i w redakcji opocznianie.pl odpowiadam za dział Znani z miasta. Piszę o ludziach związanych z Opocznem: sportowcach, artystach, naukowcach, przedsiębiorcach i społecznikach, których nazwiska zna okolica.

Czytaj również